Artxiboa

Potx eta Lotx pailazoen bideoklipak.

Hartza, Mari Trapu, momotxorroak, joaldunak, damak, ikazkina… Horiek dira herri inauterietako pertsonaietako batzuk. Baina, nortzuk dira? Zer adierazten dute? Belaunaldiz belaunaldi gure kultura osatzen duten pertsonaia, mito eta kondairen parte dira, mitologiako beste izakien gisan. Historian zehar, gure arbasoek naturan gertatzen diren fenomenoak, ingurua eta mundua bera ere mitologian oinarrituz ulertu dituzte. Ezagutza eta istorio horiek ahoz aho heldu dira guganaino eta lan honek ere ondare kultural hori transmititzen jarraitzeko helburua dauka.

Hartza, Mari Trapu, momotxorroak, joaldunak, damak, ikazkina… Horiek dira herri inauterietako pertsonaietako batzuk. Baina, nortzuk dira? Zer adierazten dute? Belaunaldiz belaunaldi gure kultura osatzen duten pertsonaia, mito eta kondairen parte dira, mitologiako beste izakien gisan. Historian zehar, gure arbasoek naturan gertatzen diren fenomenoak, ingurua eta mundua bera ere mitologian oinarrituz ulertu dituzte. Ezagutza eta istorio horiek ahoz aho heldu dira guganaino eta lan honek ere ondare kultural hori transmititzen jarraitzeko helburua dauka.

VIII. mendea. Kristautasuna Europan zehar hedatzen da sinesmen paganoak desagertzen diren bitartean. Karlomagnoren armadak Pirinioak zeharkatuz egindako erasoaren aurrean, ibarreko buruzagiak laguntza eskatu zion antzinako jainkosa bati. Odolezko itun baten bidez, etsaia garaitu zuen, trukean bizia emanez, baina, aurretik, Eneko semeari aro berrian bere herria babestu eta gidatu zezala agindu zion. Urte batzuk geroago, Enekok promes horri aurre egiteko misio bat egin zuen: Karlomagnoren altxorraren ondoan modu paganoan lurperatutako aitaren gorpua berreskuratzea. Kristau fededuna izan arren, Iratiren laguntza beharko du, inguruko pagano enigmatikoa. Bi gazteak baso arraro eta babesgabe batean sartuko dira, non "izena duen guztia existitzen den".

Dokumental honek euskal geografiako lurralde magikoak erakutsiko dizkigu, gaur egunera arte iraun duten kondaira eta misterio ezkutuenak. Horrela, Anbotoren magalean abiatuko da bidaia, Mari bizi den mendi magikoa, euskal mitologiaren jatorria, lurraren ama eta haizeen andrea. Bidaiaria mendira iritsiko da eta Itxinako ordekatik Gorbeiako Parke Naturalera iritsiko da

Amila bederatzi urteko neskatoa da eta jaio zenetik osasun arazoak izan ditu, baina azkenaldiko zorabioek eta buruko minek ospitaleratu egin dute, oraingo honetan luzerako. Ospitalean bere lagunik onenak ditu: Fede, Mai eta Tximas. Bitartean, mundu mitologikoan gorabeherak egongo dira, eta Tasuri gaiztoa Amila bahitzera joango da. Berak ez dakien arren, Amila da mitologiaren azkeneko lamia, Intza lamiaren eta gizaki baten alaba, eta bere urrezko orraziak boterea emango lioke Tasuri gaiztoari. Tasuriren mandataria, ordea, nahastu egingo da eta Mai eramango du Amilaren ordez. Une horretatik aurrera, Olentzero, Amila, Fede eta Tximas mundu mitologikoan barneratuko dira Mairen bila, baita urrezko orraziaren bila ere.

Sorgin ehizan arituko den Mari protagonista dela, mundu magikoak eta errealak bat egingo dute euskal mitologiarekin lotura duen fikziozko telesail honetan. Lagun talde berezi bat sortuko du Marik sorginen aurka borrokatzeko, gizartea zainduz. Bidean zailtasun ugari aurkituko dituzte, ez da batere erraza izango sorginei aurre egitea.

Perretxikoei buruzko erreportaje berezia.

Perretxikoei buruzko erreportaje berezia